[เกร็ดความรู้] 7 เรื่องรอบตัว วัฒนธรรม จีนที่คุณอาจไม่รู้มาก่อน!

🇨🇳 [เกร็ดความรู้] 7 เรื่อง วัฒนธรรม จีนที่คุณอาจไม่รู้มาก่อน!

พี่ปิงเชื่อว่า เราทุกคนรู้ว่า… วัฒนธรรมจีนนั้น มีความลึกซึ้ง และ หลากหลายมากๆ จากชนเผ่าที่หลากหลาย และ ภูมิประเทศที่แตกต่างกันออกไป

สิ่งเหล่านี้ก็เป็นส่วนสำคัญที่หล่อหลอมวิถีชีวิต และ ความคิดของชาวจีน ให้ออกมาน่าสนใจมากๆเลยครับ

พี่ปิงสรุป 7 เกร็ดความรู้ ที่เราอาจไม่เคยรู้มาก่อน

ไว้ให้แล้วดังนี้!! มาดูกันเลยครับ!!
.
.
🧧 1. ความเชื่อเรื่องเลขมงคล และ อัปมงคล

รู้หรือไม่ว่า…?

– เลข 8 (八 bā) : ถือเป็น เลขมงคลสำหรับคนจีน เพราะออกเสียงคล้ายกับคำว่า “ร่ำรวย” (發 fā) หรือ “ความเจริญรุ่งเรือง” ผู้คนจึงมักเสาะหาเลข 8 ในเบอร์โทรศัพท์ ทะเบียนรถ หรือ สิ่งของต่างๆเพื่อความเป็นสิริมงคล โชคลาภ ให้กับชีวิต

– เลข 4 (四 sì) : ตรงกันข้าม เลข 4 เป็นเลขที่ถูกมองว่า อัปมงคล เพราะออกเสียงคล้ายกับคำว่า “ตาย” (死 sǐ) ในภาษาจีนกลาง ด้วยเหตุนี้ คนจีนเลยไม่ค่อยชอบเลขนี้ คล้ายๆกับที่เราอาจจะไม่ค่อยชอบเลข 13 กันนั่นเองครับ
.
.
👻 2. เทศกาลวิญญาณ (Ghost Festival – 中元节 – Zhōngyuán Jié)

เทศกาลนี้จัดขึ้นใน เดือน 7 ตามปฏิทินจันทรคติ ซึ่งชาวจีนเรียกว่า “เดือนผี” (鬼月 – Guǐ Yuè)

โดยคนจีนมีความเชื่อว่าในช่วงเดือนนี้ ประตูจากปรโลกจะเปิดออก ทำให้วิญญาณของผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งวิญญาณที่ไม่มีญาติ หรือ ผู้ดูแล ได้กลับมายังโลกมนุษย์

ผู้คนจะประกอบพิธีเซ่นไหว้ด้วยอาหาร กระดาษเงิน กระดาษทอง (冥币 – míngbì) และ สิ่งของจำลองต่างๆ ที่ทำจากกระดาษ (เช่น บ้าน รถยนต์ หรือเสื้อผ้า) เพื่ออุทิศส่วนกุศล และ บรรเทาความทุกข์ของวิญญาณเหล่านั้น

การจุดธูปเทียน และ เผากระดาษถือเป็นการส่งของขวัญ และ ความปรารถนาดีไปให้พวกเขาอีกด้วยครับ
.
.
🍵 3. วัฒนธรรมการเสิร์ฟน้ำชา (茶文化 – Chá Wénhuà) และการแสดงความขอบคุณ

ชาไม่ใช่แค่เครื่องดื่ม แต่เป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิต และ วัฒนธรรมของคนจีนที่มีมาตั้งแต่อดีต นานมากๆแล้วครับ

การเสิร์ฟชา เป็นสัญลักษณ์ของการแสดงความเคารพ เลื่อมใส และ ความกตัญญู

โดยเฉพาะอย่างยิ่งในพิธีการสำคัญๆ เช่น พิธีแต่งงาน (เจ้าบ่าว เจ้าสาวรินชาให้พ่อแม่ และญาติผู้ใหญ่)

หรือการพบปะผู้ใหญ่ เพื่อแสดงความนอบน้อม และ ขอพร

เมื่อมีผู้รินชาให้ คุณอาจเห็นคนจีน ใช้นิ้วชี้ และ นิ้วกลางเคาะลงบนโต๊ะเบาๆ สองสามครั้ง

นี่คือการแสดงความขอบคุณที่เรียกว่า “Kowtow” (叩头 – kòutóu)

ซึ่งเป็นการทำความเคารพแบบโบราณที่ย่อส่วนลงมาให้เหมาะสมกับสถานการณ์

การเคาะนิ้วนี้มีที่มาจากตำนานในสมัยราชวงศ์ชิง เมื่อจักรพรรดิเฉียนหลงปลอมตัวเป็นสามัญชน

และ ให้ข้าราชบริพารร่วมโต๊ะเสวยน้ำชา เมื่อจักรพรรดิรินชาให้ ข้าราชบริพารไม่สามารถทำความเคารพแบบก้มกราบได้

จึงใช้นิ้วเคาะโต๊ะแทนเพื่อแสดงความขอบคุณโดยไม่เปิดเผยฐานะของจักรพรรดิ ในตอนนั้นด้วยนั่นเองครับ 😊
.
.
👘 4. สีเสื้อผ้าในงานศพ และ งานมงคล

สีมีบทบาทสำคัญในการสื่อความหมายในวัฒนธรรมจีนมากๆด้วยเช่นกัน

สีขาว : ในวัฒนธรรมจีน สีขาวเป็นสีแห่งความเศร้าโศก และ การไว้ทุกข์

ซึ่งตรงข้ามกับวัฒนธรรมตะวันตกที่มักใช้สีขาวเป็นสัญลักษณ์ของความบริสุทธิ์

ในงานศพของจีน ผู้เข้าร่วมมักสวมชุดสีขาวหรือสีทึมๆ เช่น ดำ เทา

สีแดง : ห้ามใส่สีแดงในงานศพโดยเด็ดขาด เพราะสีแดงคือสีแห่งความสุข ความเจริญรุ่งเรือง และความเป็นสิริมงคล

เป็นสีที่สงวนไว้สำหรับงานเฉลิมฉลองและงานมงคลเท่านั้น

การสวมสีแดงในงานศพถือเป็นการไม่ให้เกียรติ และ อาจนำมาซึ่งความโชคร้ายแทนได้ด้วย
.
.
🏯 5. ฮวงจุ้ย (风水 – Fēngshuǐ) ไม่ใช่แค่การตกแต่งบ้านตามที่เราเข้าใจเท่านั้น

ฮวงจุ้ยจริงๆแล้ว เป็นศาสตร์จีนโบราณที่มีอายุกว่าพันปี ไม่ใช่แค่เรื่องของการจัดบ้านให้สวยงามอย่างเดียว

แต่เป็นศาสตร์ ของความสมดุลของพลังงาน ที่ศึกษาการจัดวางสิ่งของ อาคาร หรือ แม้กระทั่งภูมิทัศน์

เพื่อให้เกิด ความสมดุลของพลังงานชี่ (气 – qì) ซึ่งเชื่อว่าเป็นพลังงานชีวิตที่ไหลเวียนอยู่ในทุกสรรพสิ่ง

การจัดวางที่ดีจะช่วยส่งเสริมโชคลาภ สุขภาพที่ดี และความกลมเกลียว

และ หลักฮวงจุ้ยถูกนำมาใช้ในหลากหลายแง่มุมของชีวิต

ตั้งแต่การ เลือกทำเลที่ตั้ง สำหรับบ้านและธุรกิจ การวางผังเมือง การออกแบบตกแต่งภายใน ไปจนถึงการจัดวางสุสาน

ที่บ่งบอกถึงความสบาย ตามหลักของลม และ น้ำ ที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตอีกด้วยครับ
.
.
🧮 6. การนับอายุแบบจีน (虚岁 – Xūsuì)

วิธีนับอายุแบบจีนแตกต่างจากการนับแบบสากล ทำให้คนจีนบางคนดู “แก่กว่า” อายุจริง

การที่เราเกิดมานั้นเท่ากับว่า เรามีอายุ 1 ขวบแล้วทันที (เพราะนับ 1 ปีที่อยู่ในครรภ์ด้วย) ไม่ใช่นับจาก 0 แบบสากล

อายุจะเพิ่มขึ้นอีก 1 ปีในวันตรุษจีน (วันขึ้นปีใหม่ตามปฏิทินจันทรคติ) ไม่ใช่วันเกิดส่วนตัว

ดังนั้น หากคุณเกิดก่อนวันตรุษจีนไม่นาน คุณอาจมีอายุแบบจีนที่ “แก่กว่า” อายุจริงถึง 2 ปี

เช่น หากคุณเกิดเดือนมกราคม และ อีกไม่กี่สัปดาห์ก็ถึงตรุษจีน

พอถึงตรุษจีนคุณก็จะกลายเป็น 2 ขวบแบบจีนทันที ทั้งที่ตามจริงอาจจะเพิ่งครบไม่กี่เดือน

(เพราะนับ 1 ปีในครรภ์ และ อีก 1 ปีจากตรุษจีน)
.
.
🎎 7. ตำนาน และ เทพเจ้าหลากหลาย

ในวัฒนธรรมจีนเต็มไปด้วยเรื่องราวของเทพเจ้า และ ตำนานพื้นบ้านที่สืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคนเลยครับ

คนจีนเชื่อว่า… มีเทพเจ้าประจำต่างๆ ที่คอยดูแลแต่ละด้านของชีวิตอยู่ เช่น…

– เทพเจ้าแห่งโชคลาภ (财神 – Cáishén) ที่ผู้คนสักการะเพื่อความมั่งคั่ง
– เทพเจ้าแห่งความรัก (月老 – Yuèlǎo) ผู้ผูกด้ายแดงแห่งโชคชะตาให้คู่รัก
– เจ้าแม่กวนอิม (观音 – Guānyīn) เทพแห่งความเมตตา กรุณา

สำหรับคนจีนนิทานพื้นบ้าน มีเยอะมากๆครับ และ ก็เกี่ยวข้องกับประเพณี เทศกาลต่างๆอีกด้วย เช่น เรื่องราวของ ฉางเอ๋อ (嫦娥 – Cháng’é) ลอยขึ้นสู่ดวงจันทร์ ซึ่งเป็นตำนานที่มาของเทศกาลไหว้พระจันทร์ (中秋节 – Zhōngqiū Jié) ที่มีการกินขนมไหว้พระจันทร์ (月饼 – yuèbǐng) เพื่อรำลึกถึงเรื่องราวของนางอีกด้วย

ประเทศจีนนั้นอย่างที่เรารู้กันว่า… วัฒนธรรมจีนมีหลากหลายมากๆ และ เป็นเหมือนขุมทรัพย์ที่มีเรื่องราว แง่มุมที่น่าสนใจให้พวกเราได้เรียนรู้ ค้นหาอีกมากมาย

และการที่เราเข้าใจสิ่งเหล่านี้ จะช่วยให้เราเข้าใจจีนในมุมที่ต่างออกไป และ ชื่นชมในความงดงามของอารยธรรม ความเชื่อที่สืบทอดกันมาเหล่านี้ได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้นครับ

แล้วคุณรู้จักจีนในมุมอื่นๆ หรือ มีอะไรอยากแชร์กันบ้าง พิมพ์เข้ามาใน Comment ได้เลยนะครับ

หรือ อยากรู้เรื่องอะไรเพิ่มเติม – พิมพ์บอกพี่ปิงได้เลย ไว้เดี๋ยวพี่ปิงมาสรุปให้ครับ 😀